Προσοχή! Εύπιστο (παιδί)

Standard

 

Χρύσανθος Θεοχάρης

 


Ένα απ’ τα γνωρίσματα των παιδιών της νηπιακής κυρίως ηλικίας είναι η ευπιστία τους. Ό,τι τους πουν οι γονείς τους ή τα άτομα του περιβάλλοντός τους τα δέχονται ανεπιφύλακτα. Δεν υπάρχει ευκολότερο πράγμα απ’ το να πείσεις, να παραπείσεις, να εξαπατήσεις, να παραπλανήσεις ένα μικρό παιδί.

Σκεφτήκατε άραγε γιατί συμβαίνει αυτό; Και γιατί λίγα μόλις χρόνια αργότερα η ευπιστία αυτή μετατρέπεται σε δυσπιστία και αμφισβήτηση; Είναι πολύ απλό, μας λένε οι ειδικοί. Τα παιδιά είναι «προγραμματισμένα» – απ’ τη φύση ή τη Φύση ή από κάποιο Νοήμον Σχέδιο ή κάποια Δύναμη ή Θεό – να είναι γεμάτα από μια άσβεστη δίψα για μάθηση και ταυτόχρονα εύπιστα και με απόλυτη εμπιστοσύνη στα άτομα που τα φροντίζουν και τα οποία για τα παιδιά είναι αυθεντίες. Αν δεν συνέβαινε αυτό και η «μηχανή» της αμφισβήτησης έπαιρνε μπροστά απ’ τη νηπιακή ηλικία, τότε θα φτάναμε στα γεράματα έχοντας μάθει ένα πολύ μικρό μέρος των πραγμάτων που χρειαζόμαστε για να προχωρήσουμε και να τα βγάλουμε πέρα στη ζωή. Η τακτική της αμφισβήτησης των πάντων, μας λένε οι ειδικοί, δεν συνιστάται για τα μικρά παιδάκια. Αντίθετα, θα πρέπει να έχουν τα μάτια τους πάντα ανοιχτά, να ρωτούν συνέχεια και να με εμπιστοσύνη και ευπιστία να αφομοιώνουν όλες τις πληροφορίες που είναι ανάγκη να τους δώσουμε. Θα έχουν όλο το χρόνο αργότερα να επεξεργαστούν και να αμφισβητήσουν όλες τις πληροφορίες που εμείς «στοιβάξαμε» μέσα τους. Αυτή η διαδικασία της επεξεργασίας και αμφισβήτησης αρχίζει δειλά δειλά σχετικά πολύ νωρίς, ανάλογα πάντα με το παιδί και ανάλογα με τον τρόπο με τον οποίο του δίνουμε τις πληροφορίες.

Όλα καλά αν και εφόσον…

Μέχρι εδώ όλα καλά. Δηλαδή, όλα καλά αν και εφόσον είμαστε ενημερωμένοι και συνειδητοποιημένοι, αν και εφόσον γνωρίζουμε τις ανάγκες και τα δικαιώματα του παιδιού, αν και εφόσον γνωρίζουμε πως το παιδί μας έχει δική του αυτόνομη προσωπικότητα και ο ρόλος ο δικός μας θα πρέπει να είναι να το βοηθήσουμε από μικρό να αναπτύξει αυτή την προσωπικότητα. Αν έτσι είναι τα πράγματα, τότε όλα θα πάνε καλά και δεν θα προδώσουμε την εμπιστοσύνη του και την ευπιστία του. Είτε είμαστε γονείς είτε παππούδες είτε άλλοι φροντιστές των παιδιών θα μπορούσαμε να δούμε τη δίψα για μάθηση και την ευπιστία των παιδιών μας σαν πρόκληση να ενημερωθούμε σωστά για τα θέματα που ενδιαφέρονται τα παιδιά και σαν ευκαιρία για ξεσκόνισμα-φρεσκάρισμα των στερεότυπων αντιλήψεων που κληρονομήσαμε. Διαβάζοντας να βοηθήσουμε τα παιδιά μας βοηθούμε και εμάς τους ίδιους να μάθουμε καινούργια πράγματα.

… Διαφορετικά έχουμε παρατράγουδα

Άν όμως τα πράγματα είναι «διαφορετικά», τότε θα αρχίσουν τα παρατράγουδα. Οι παιδόφιλοι εκμεταλλεύονται την ευπιστία των παιδιών και τους πουλάνε «παραμύθια» για να τα προσελκύσουν – και το τίμημα (ζημιά) για τα παιδάκια τεράστιο. Υπάρχουν όμως και αρκετοί γονείς που επίσης πουλάνε παραμύθια και ψέματα στα αθώα, αγνά και εύπλαστα βλασταράκια τους και με κρύα καρδιά προδίνουν την εμπιστοσύνη τους είτε για να τα ξεφορτωθούν και να κάνουν τις δουλειές τους είτε για να τα εκφοβίσουν σε υπακοή 😦 Είναι προφανές πως οι γονείς εκείνοι που εκμεταλλεύονται την αγνότητα και ευπιστία των μικρών παιδιών για «να κάνουν τη δουλειά τους» δεν σκέφτονται τις συνέπειες της τακτικής τους, δεν αντιλαμβάνονται δηλαδή πως κάνουν κακό στα παιδιά τους, πως τους εισαγάγουν πρόωρα και ανώριμα στον κόσμο της πονηριάς και της εκμετάλλευσης που επικρατεί στις συναλλαγές των ενηλίκων και πως άθελά τους συσσωρεύουν στο παιδικό ασυνείδητο λάθος πληροφορίες και ερεθίσματα που θα επηρεάσουν αρνητικά τον ψυχισμό τους. Θα ρισκάρω δηλώνοντας πως συχνά ένοχοι αυτής της λανθασμένης τακτικής είναι και οι παππούδες εκείνοι που ακόμη «ζουν στον κόσμο τους» με τις παλιές λαθεμένες σε πολλά νοοτροπίες. Σταχυολογώ μερικά δείγματα αυτής της τακτικής για να γίνει κατανοητό για ποιό πράγμα μιλάμε.

– Αν το φάς όλο το φαϊ θα σου αγοράσω ….. (σιγά μην το αγοράσει!)

– Αν είσαι καλό παιδάκι θα πάμε στο πάρκο (χωρίς να υπάρχει πραγματική πρόθεση!)

– Όχι τώρα, μωρό μου! Μετά (που συχνά σημαίνει «ποτέ»)

– Μην ….. γιατί θα έρθει ο Μπαμπούλας/Αστυνομικός/Γιατρός/Αράπης κλπ..

– Αν δεν σταματήσεις να φωνάζεις, θα φωνάξω τον οδηγό να σε κατεβάσει απ’ το λεωφορείο (άκουσα να το λέει μια γιαγιά στον εγγονό της πριν λίγες μέρες στο λεωφορείο Τρίκαλα – Αθήνα).

Διάπλαση θρησκευτικής συνείδησης

Εκεί που γενικά θεωρείται πως οι γονείς έχουν το αυτονόητο δικαίωμα και ίσως και την υποχρέωση να παραβιάσουν την παιδική ψυχή είναι στη διαμόρφωση και διάπλαση της θρησκευτικής τους συνείδησης. Πράγματα και αντιλήψεις που η πλειοψηφία των σκεπτόμενων ενηλίκων θεωρούν απαρχαιωμένες  ή ακόμη και επιβλαβείς  για την ψυχική υγεία (με άλλα λόγια προλήψεις και δεισιδαιμονίες), γονείς και παππούδες θεωρούν πως θα πρέπει όσο γίνεται πιο γρήγορα να τα «περάσουν» στη συνείδηση του παιδιού. Πόσα απ’ αυτά που «διδάσκουμε» στα παιδάκια μας για τον «θεούλη» και τον «χριστούλη» (σκόπιμο το μικρό -θ- και -χ-) μπορούν άραγε να θεωρηθούν θεολογικά και παιδαγωγικά ορθά; Ποιός ασχολήθηκε με το θέμα αυτό; Πότε διαβάσατε τελευταία κάτι σχετικό; Δυστυχώς το θέμα θεωρείται ταμπού. Γνωρίζω πως μπαίνω σε έναν πολύ ευαίσθητο χώρο όπου πρωταγωνιστούν τα προσωπικά βιώματα και οι οικογενειακές καταβολές. Δεν έχω την πρόθεση εδώ να μπω στην ουσία του θέματος της θρησκευτικής διαπαιδαγώγησης. Ο στόχος μου είναι απλά να χτυπήσω ένα πολυ-πολύ μικρό καμπανάκι και να προκαλέσω λίγη (γόνιμη και θετική) σκέψη.

Πιστεύω πως πρέπει να είμαστε πολύ προσεκτικοί στο θέμα της διάπλασης της θρησκευτικής συνείδησης του παιδιού και να σεβόμαστε τα δικαιώματά του. Διεθνώς θεωρείται «παιδική κακοποίηση» η πρόωρη «εισβολή» στην παιδική καρδιά με σκοπό την «εγγραφή» θρησκευτικών ή και θεολογικών απόψεων. Αυτό που βασικά χρειάζονται τα παιδάκια μας είναι πρώτα να βλέπουν εμάς να βιώνουμε αρχές και αξίες και στη συνέχεια να μας ακούν να μιλάμε γι’ αυτές. Κάποιες απλές αναφορές στο Θεό και τον Χριστό θα πρέπει να γίνουν αλλά χωρίς πολλά πολλά. Θα έρθει γι αυτά η κατάλληλη ώρα. Ότι και αν πούμε στο παιδί θα πρέπει να είναι απλό, θετικό και όμορφο. Ότι ο Θεός τα έκανε όλα, ότι μας αγαπάει, ότι αγαπάει όλους τους ανθρώπους, ότι χαίρεται όταν κάνουμε καλά πράγματα. Ότι έστειλε τον γιο του να μας φωτίσει και να μας διδάξει να είμαστε καλοί άνθρωποι κτλ. Τα παιδιά δεν είναι σε θέση να καταλάβουν αφηρημένες έννοιες ή θεολογικές απόψεις. Ούτε είναι σε θέση να κατανοήσουν έννοιες όπως αμαρτία, μετάνοια, τιμωρία! Μην τους παρουσιάσουμε το Θεό σαν τον Μεγάλο Μπαμπούλα που κατασκοπεύει τους ανθρώπους και τους ρίχνει σε καζάνια και τους βασανίζει. Αυτό που θα πετύχουμε θα είναι μάλλον να τους δημιουργήσουμε αντιπάθεια για την ιδέα του Θεού και απροθυμία να τον πάρουν αργότερα στα σοβαρά. Η χρήση φωτογραφιών και εικόνων στο στάδιο αυτό πιθανόν να τα μπερδέψει περισσότερο και να τα πάρουν και αυτά σαν παραμυθάκια. Καλό λοιπόν θα είναι να ψάξουμε το θέμα περισσότερο και να διαβάσουμε λίγα υπεύθυνα πράγματα και για το τόσο σημαντικό αυτό θέμα – όπως εξάλλου κάνουμε και για τόσα άλλα θέματα που αφορούν τα παιδιά μας.

Προσοχή! Εύπιστο παιδί, εύθραυστη και εύπλαστη προσωπικότητα! Χειριστείτε το με προσοχή και φροντίδα.

Advertisements

About mamalydia

Είμαι μαμά του Γιώργου από την 23η Ιανουαρίου 2007 και της Ναταλίας από τις 17 Ιανουαρίου 2010. Από τότε που έγινα μαμά μέχρι σήμερα, αν και δεν περίμενα να είμαι ποτέ σε κάτι τόσο σχολάστική, ξεκίνησε για μένα ένα ταξίδι έρευνας για να δώσω όσο μπορώ και όσο ξέρω, το καλύτερο σ'αυτό το παιδί, με την ευχή να μεγαλώσει το μυαλουδάκι του και το σώμα όμορφα και απροβλημάτιστα. Ο στόχος μου είναι να μεγαλώσω ελεύθερα παιδιά. Ελεύθερα να είναι αυτό που θέλουν να είναι, ελεύθερα να αγαπούν αυτό που θέλουν, ελεύθερα να παλέψουν γι αυτό που αγαπούν, ελεύθερα να είναι ο εαυτός τους! Γεννήθηκα τον Απρίλη του 1977, έχω σπουδάσει Αγγλία Interior Design και συνέχισα εκεί το Master μου. Εκεί γνώρισα από τα 18 μου τον πλέον σύζυγό μου ο οποίος μου έμαθε τον κόσμο των υπολογιστών. Ασχολούμαι με ζωγραφική, λογοτεχνία, ποίηση, είμαι Βοηθός Μητρότητας και blogger, και βασικά μεγαλώνω τα παιδιά μου, έχω την τύχη να είμαι μια full time μαμά! :-) Αν θέλετε να επικοινωνήστε μαζί μου, εδώ είναι το μέηλ μου: lydiat2004 @ yahoo.gr

6 responses »

  1. Έχεις δίκιο στο ότι το θέμα αυτό με την θρησκευτική συνείδηση είναι ταμπού. Θα ήθελα να διαβάσω λιγάκι παραπάνω γι αυτό. Με έχει προβληματίσει αρκετά γιατί ξαφνικά οι γονείς μου θέλουν αν κοινωνάνε το γιο μου κάθε τρεις και λίγο ενώ πριν δεν πηγαίνανε εκκλησία παρά Χριστούγεννα-Πάσχα. Μέχρι τώρα έλεγα οτι δεν του κάνει κακό. Όμως αυτές οι υπερβολές ξαφνικά … δεν μου πολυαρέσουν…. δεν ξέρω κι εγώ γιατί όμως. Είναι δικό μου το θέμα ή επιρρεάζει και το παιδί?
    Αν μπορείς να συστήσεις κάποια βιβλιογραφία θα με ενδιέφερε.

    • Μου βάζεις δύσκολα, gaitanaki! Για να λειτουργήσει σωστά μια προσωποποιημένη απάντηση, χρειάζονται αρκετές προϋποθέσεις. Στο παρόν μπορώ μόνο να κάνω κάποιες σκέψεις. Η πρώτη σκέψη μου είναι να προτείνω να το συζητήσεις με τον άνδρα σου. Μια άλλη σκέψη είναι να το θέσεις σαν θέμα σε κάποιον παιδοψυχολόγο. Όσο για βιβλιογραφία, Ελληνικά ή Αγγλικά;

  2. Αν γινόταν στα Αγγλικά θα ήταν ακόμα καλύτερα γιατί είναι Βρετανός ο άντρας μου οπότε αν μπορούσε να το διαβάσει και εκείνος ακόμα καλύτερα. Όσο για παιδοψυχολόγο, πραγματικά κάποια στιγμή θα ήθελα να ξεκινήσω κάτι τέτοιο τουλάχιστο για μένα, αλλά δυστυχώς θα πρεπει να περιμένω να αλλάξει η οικονομική μας φάση.

  3. πωπω… πολύ υλικό….l!
    Θα ασχοληθώ καποια στιγμή. Προς το παρόν είμαι τέζα! (ο μικρός μας έχει κρατήσει ξύπνιους τα τελευταία 3 βράδια, είναι άρρωστος ο καϋμένος…)
    Σ’ευχαριστώ πολύ για το ψάξιμο! Το εκτιμώ ιδιαιτέρως.

    Καλυνύχτα
    elisavet

    • Ελισάβετ, δεν υπάρχει βιασύνη. Θα τα διαβάσεις όταν μπορέσεις, θα αποφασίσεις με τον άνδρα σου τί σας αρέσει και τί όχι και θα κρίνετε εσείς τί θα πράξετε με τα παιδιά σας, χωρίς να χρειάζεται να δώσατε λογαριασμό σε μένα ή σε κάποιον άλλο. Συζητάμε, προτείνουμε, αλλά εκεί σταματάμε. Τα υπόλοιπα αφορούν τον καθένα και την οικογένειά του. Εύχομαι καλή συνέχεια!

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s